Voor een grafkunstenaar is het ontwerpen van grafkunst een dagelijkse aangelegenheid. Iedere dag maak je ontwerpen voor bijzondere grafstenen, unieke grafmonumenten en persoonlijke gedenktekens. Meestal van eigentijdse materialen als Roestvaststaal (inox) glas en geroest corten staal. Hoe is zo’n dag in de praktijk? En is het niet verdrietig en zwaar om iedere dag bezig te zijn met de dood?

 

Start van een normale werkdag

Ik begin de werkdag met mijn mail programma te openen terwijl ondertussen de koffiepot pruttelt. Terwijl ik de koffie op de achtergrond hoor doorlopen controleer ik ondertussen mijn mail die voor een groot deel bestaat uit aanbiedingen voor zaken waar ik nooit om gevraagd heb: daten met Russische aantrekkelijke dames (wat die toch in mij zien…?),  bitcoin beleggingen (wat banken doodsbang maakt), gereedschapskisten uit Duitsland en goedkope grafstenen uit China. Hoe al die bedrijven mij als eenpitter toch maar steeds weer weten te vinden?

Gelukkig zitten er ook serieuze aanvragen tussen en nadat ik deze beantwoord heb ga ik verder met lopende projecten voor persoonlijke grafmonumenten. Het regelen van praktische zaken zoals het maken van technische digitale tekeningen, het indienen van vergunningsaanvragen voor het mogen plaatsen van een gedenkteken op de begraafplaats en het contact met leveranciers.

Ontwerp van en grafmonument

Rond de klok van elf start ik dan met het ontwerpen: Nieuwe persoonlijke gedenktekens ontwerpen op verzoek van nabestaanden voor hun overleden dierbare. Er is dan al uitgebreid gesproken met de familie en nabestaanden. In het gesprek zijn veel persoonlijke verhalen en anekdotes aan de orde geweest. Ik maak hiervan voor de nabestaanden een verslag. Dat doe ik ook voor mezelf. Ik moet er niet aan denken dat ik verhalen door elkaar zou halen! Ik moet daar voor waken, want ik hoor natuurlijk erg veel verschillende verhalen van verschillende mensen, mensen ik nog niet eerder ontmoet had. Gelukkig is zo’n ontmoeting, ondanks het verdriet, meestal vol van warme herinneringen. Ja regelmatig wordt er ook gelachen en zijn de opgehaalde herinneringen liefdevol. De dag van de uitvaart blijkt vaak mooie herinneringen op te roepen!

Nabestaanden en gedenktekens

Gedurende het realiseren van een grafmonument zie ik de nabestaanden regelmatig en leren we elkaar steeds beter kennen.  Als we na het plaatsen van het monument afscheid nemen hebben we samen een traject afgelegd waarna meestal een nieuwe fase aanbreekt voor de nabestaanden. Daarom is het ontwerpen van een persoonlijk grafmonument of gedenkteken zulk mooi maar ook verantwoordelijk werk. Het grafmonument moet aansluiten bij de verwachtingen en wensen van de nabestaanden en natuurlijk eer brengen aan de dierbare overledene.

Ongelukjes

Tijdens het proces van ontwerpen zijn er altijd “ongelukjes” . Het bijzondere is dat die “missers” vaak een opening creëren naar een bijzonder ontwerp. Een richting die ik niet vooraf had kunnen voorzien of bedenken.

Ter illustratie:

Ik wilde een ontwerp maken met ijzerdraad van een soort metalen frame waar later glas geblazen bloemen in moesten komen. Het frame stelde bloemen voor die bestonden uit aan elkaar gesoldeerde bloembladen. In het model dat ik aan het maken was probeerde ik de blaadjes aan elkaar te solderen.

Alleen wilde het framepje voor de allerlaatste bloem maar niet: op het moment dat ik een blad vast probeerde te solderen viel er een ander bloembladje af. En hoe ik het ook deed: dat laatste bloemblad wilde gewoon  maar niet. Het lukte met geen mogelijkheid om alle bloemblaadjes aan die laatste bloem vast te solderen. Toen ik bijna wanhopig en nogal gefrustreerd maar pauze nam voor de zoveelste bak koffie zag ik ineens dat dit eigenlijk helemaal niet verkeerd was. In tegendeel het paste eigenlijk perfect bij de situatie: deze “onwillige” bloem verbeeldde in het ontwerp een jonge vrouw die te vroeg overleden was. Ze was nog niet tot volledige bloei gekomen in haar veel te korte leven. Dat “onaffe” bloem had in het ontwerp plots een symbolische betekenis gekregen.

En het opmerkelijke was dat toen we later het monument in het groot gingen maken en er glazen bloemen werden blazen opnieuw “haar” bloem problemen veroorzaakte. De glazen bloem die haar moest verbeelden wilde maar niet lukken. Ook hier lukte het niet om alle blaadjes er aan vast te krijgen. Hierdoor ontstond echter juist een afwijkende en extra bijzondere bloem die juist extra goed bij haar paste.

Daarom ben ik alert en extra zuinig op ongelukjes tijdens het maken van een ontwerp voor een persoonlijk gedenkteken.

Kleine  ontwerpjes van gedenktekens

Voor een opdracht voor een persoonlijk grafmonument ontstaan meestal 6 tot 8 verschillende ontwerpen. Daarvan toon ik 4 ontwerpen aan de nabestaanden. De ontwerpen zijn miniatuur modellen van 20 x 10 cm. Als materiaal gebruik ik daar karton of koper voor. En hoewel ze klein zijn en van goedkope materialen zijn gemaakt zijn ze al representatief voor het uiteindelijke grafmonument dat van hoogwaardige materialen als RVS, glas of geroest cortenstaal gemaakt is

De namiddag

Met het maken van verschillende ontwerpen ben tot een uur of 3 bezig. Daarna volgen dan weer praktische zaken als het lezen van mails, het maken van nieuwe afspraken en de gebruikelijke administratieve zaken.  Als ZZP’er moet ik schoonmaken, kopjes afwassen, opruimen en voor voldoende koffie zorgen.

Uitvoering van gedenktekens

Nadat de ontwerpen klaar zijn nodig ik de nabestaanden uit om deze te komen bekijken en bespreken. In vrijwel alle gevallen kiezen nabestaanden voor een combinatie van elementen uit de  diverse ontwerpen.

Ook als we het definitieve monument gaan maken nodig ik de nabestaanden uit om langs te komen en de vorderingen te bespreken en bekijken.

Ik hoor regelmatig dat nabestaanden deze manier van werken erg op prijs stellen. Ze groeien als het ware toe naar het moment van plaatsing op het graf. En ook bij het plaatsen van het gedenkteken zijn de nabestaanden welkom: als ze willen kunnen ze daar actief aan meehelpen. Het is niet ongebruikelijk dat nabestaanden samen het monument naar het graf dragen.

Ook geïnteresseerd?

Bent u op zoek naar een persoonlijk gedenkteken of grafmonument en spreekt deze werkwijze u aan? Neem dan contact op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek met Jeroen Stok. Graag hoor ik uw verhaal en uw wensen en wil samen met u kijken naar de mogelijkheden van een persoonlijk gedenkteken voor uw dierbare.

 

 

 

Blog van Jeroen Stok – Memorabel Afscheidsmonumenten Moezelstraat 72 8226 LB Lelystad telefoon 06 49 351 338

https://www.memorabel.nl/soort/gedenkteken/